Ulica Armii Krajowej: Przy plantach

0
Poprzemysłowe zabudowania fabryki obuwia Hanela. Po II wojnie światowej mieściły się tu warsztaty szkoły zawodowej (fot. Andrzej Dereń, 2013)

Ulica Armii Krajowej jest pierwszą historyczna „obwodnicą” miasta, bo w XIX w. stała się główną arterią komunikacyjną, pozwalającą na ominięcie Rynku i ulic prowadzących do niej. Niemcy nazywali ją Wallstrasse, czyli Wałowa, ponieważ prowadziła wzdłuż wałów, a więc umocnień miejskich z fosą i murami obronnymi. Potem mury wyburzono a fosę zasypano. Prudniczanie byli na tyle praktycznymi ludźmi, że powstałą przestrzeń od razu zabudowywali. Wyjątkiem był jedynie wąski pas zieleni przy dzisiejszym Domu Cechu. To są właśnie prudnickie planty, choć bez murów miejskich. Łukowy kształt ulicy odwzorowuje dawny kształt średniowiecznego miasta od południa.

Prudnickie planty – terasy, powstały w miejscu zlikwidowanych fortyfikacji miejskich – podwójnego muru, fosy i wałów (fot. Andrzej Dereń, 2011)

Warto wspomnieć o zbudowanych tu kamienicach na przełomie XIX i XX w. To okazałe trzy- i czterokondygnacyjne budynki, świadczące o tym, ze działki były tu drogie, więc opłacało się budować w górę. Niewiele tu pustych przestrzeni między domami. Ulica pełniła w pewnym stopniu rolę przemysłową, choćby z powodu fabryki obuwia Hanela. I oczywiście okazały gmach szkoły jeszcze Publicznego Gimnazjum nr 1 (1861-1862).

Okazały budynek szkolny przy ul. Armii Krajowej zbudowany został w latach 1861-1862 (fot. Andrzej Dereń, 2017)

Po wojnie patronem ulicy została Armia Czerwona, ku czci „wyzwolicieli”, w 1990 r. przemianowana na Armii Krajowej. Dziś biegnie tu droga krajowa nr 40 i to spory kłopot, bo to centrum miasta, gęsta zabudowa, wokół same domy mieszkalne, a ruch bez ograniczeń.

Dawna fabryka obuwia Hanela z nieistniejącym już kominem (fot. Andrzej Dereń, 2013)

Ulica stanowi część kwartału zamkniętego ulicami: Młyńską, Szkolną, Traugutta i właśnie Armii Krajowej, zwanego popularnie prudnickim „trójkątem” lub „czworokątem bermudzkim”, ze względu na problemy dotykające miejscowej społeczności. Teren ten objęto IV etapem rewitalizacji śródmieścia. Prace objęły głównie teren wewnątrz kwartału – chaotyczną zabudowę zastąpiły nowe uliczki, parkingi i tereny rekreacyjne i zielone.

Ulica Armii Krajowej robi wrażenie, zwłaszcza na gościach ze środkowej i wschodniej Polski, gdzie nie spotyka się takiej zabudowy w miastach wielkości Prudnika i też większych. Podobne ciągi ulic są na przykład w Bytomiu.

A wy jakie macie wspomnienia z Armii Krajowej?

Długość ulicy: 460 m.

Na tyłach kamienic można znaleźć niecodzienne detale architektoniczne (fot. Andrzej Dereń, 2013)
Przygotowana do ponownego montażu odnowiona figura z kamienicy przy ul. Armii Krajowej 3. Posąg wykonały warsztat E. Fiebera z Nysy w 1899 r. (fot. Walenty Steć, 2000)
Ozdobne drzwi kamienicy przy ul. Armii Krajowej 3 (fot. Andrzej Dereń, 2013)

 

ZOSTAW ODPOWIEDŹ

Please enter your comment!
Please enter your name here